No właśnie, dziewięćdziesiąt lat temu „położono stępkę” pod budowę miasta – nadano Gdyni prawa miejskie. Miastu, w którym się urodziłem (znaczy wtedy, od jakiegoś czasu już było…), i w którym mieszkam, miastu pomyślanemu jako port handlowy, baza Marynarki Wojennej wraz z jej naczelnym dowództwem, siedziba Polskiej Administracji Morskiej, zalążek polskiego przemysłu okrętowego produkcji i remontu statków. Ale nie tylko – również jako miejsce zamieszkania jej budowniczych, ich rodzin i potomków. Tak, jak w wielu rodzinach, mój dziadek też ten port budował. Rozpoczęto 10 lutego 1926 roku, i trwa to tak do dzisiaj… Bo nie jest to miasto ukończone, cały czas się rozwija i rozbudowuje :).

CSPI1119

10 lutego br. (trzeba dodać, że po wielu ciekawych wydarzeniach przeprowadzonych w całym mieście) odbyło się uroczyste, jubileuszowe posiedzenie Rady Miasta Gdyni, przeprowadzone z udziałem zaproszonych gości w Teatrze Muzycznym im. Danuty Baduszkowej – na okoliczność obchodów 90. lecia miasta. Najważniejszym gościem tego dnia był Prezydent RP Andrzej Duda. Punktualnie o 17.00 przystąpienie do uroczystości ogłosił Przewodniczący Rady Miasta Zygmunt Zmuda-Trzebiatowski.

CSPI1152

Jako pierwszy wystąpił Prezydent Gdyni Wojciech Szczurek. W swojej mowie nawiązał do genezy nadania Gdyni praw miejskich. Jak powiedział: (…) spotykamy się dzisiaj, 10 lutego, bo kiedy 10 lutego 1926 roku nadawano Gdyni prawa miejskie, ta data wybrana była bardzo świadomie. Przypominała o wydarzeniach wcześniej, sprzed 6-ciu lat. To 10 lutego 1920 roku generał Haller, rzucając w wody Bałtyku platynowy pierścień, zaślubił Polskę z morzem. Tego samego dnia, do Gdyni, wioski liczącej zaledwie 400 mieszkańców wkroczyły Wojska Polskie pod dowództwem generała Stanisława Grzmota-Skotnickiego. Ta symboliczna data była powodem nadania jednej z głównych ulic w Gdyni nazwy 10 Lutego, ale także w sposób bardzo świadomy wybrana, aby miastu i portowi, które zrodziła wolna Rzeczypospolita nadać prawa miejskie w ten symboliczny dzień (…)” Prezydent mówił też, że Gdynia powstawała na ziemi kaszubskiej, pomorskiej – „(…) zakorzeniała się w ziemi, która niosła tradycje, niosła wartości, niosła bardzo silną swoją tożsamość (…)”

CSPI1174Wspomniał o ludziach, którzy przybywali tu z całego kraju, aby budować port, aby realizować marzenia Polski o dostępie do morza. Wspominał historię, przywoływał etos wojenny, bohaterstwo obrońców miasta, budowę bazy wojennej Kriegsmarine, wielką akcję wysiedlania mieszkańców. Wspominał czasy najnowsze, rok 1970, „(…) kiedy ginęli ludzie, którzy pragnęli wolności i godności (…).” Jak dodał: „to tragiczne zdarzenie stało się kamieniem milowym budowy przyszłej, niepodległej Polski” , z którego doświadczeń korzystali organizatorzy strajków roku 1980. I tych marzeń o wolności nie dał rady zatrzymać stan wojenny. „(…) naszemu pokoleniu przyszło budować Ojczyznę wolną i niepodległą. (…) Mamy świadomość, że musimy także przed kolejnymi pokoleniami zdać relację z danego nam czasu. Przed nami wielkie wyzwania, które towarzyszyć będą Gdyni, wielkie wyzwanie, dotyczące miasta i portu, wielka przebudowa i inwestycje portowe (będą tu mogły zawijać największe statki wchodzące na Bałtyk), dokończenie budowy portu lotniczego Gdynia-Kosakowo, (…) Wierzymy, że to wielkie wyzwanie, które nasze pokolenie nie tylko będzie kontynuować, ale zrealizuje z sukcesem.

Zaraz po wystąpieniu Wojciecha Szczurka głos zabrał Prezydent RP Andrzej Duda. „(…) ktoś, kto pochodzi z miasta liczącego kilka setek lat powie – cóż to jest 90 lat? To przecież bardzo krótka historia. Szanowni Państwo, 90 lat w państwie istniejącym od ponad tysiąca pięćdziesięciu lat, zasługuje na szczególne zaakcentowanie. Tu w roku 1920 mieszkało zaledwie 400 osób, w roku 1939 już 127 tysięcy, dziś Gdynia to (oficjalnie) prawie 250 tysięcy mieszkańców. Które inne miasto, na przestrzeni dowolnie wybranego okresu 90-ciu lat może się poszczycić takim wynikiem? Odpowiedź jest prosta – myślę, że żadne.

CSPI1204Chwalił Gdynię za jej na przełomie lat piękną drogę rozwoju, od maleńkiego portu i niewielkiej bazy Marynarki Wojennej, poprzez budowę miasta w oparciu o najlepsze wzorce światowej architektury, do dzisiaj prężnie działającego portu i organizmu miejskiego. Mówił o mieście, które wiele w ciągu tej swojej krótkiej historii zawieruch wojennych, czy ustrojowych przeszło. Mówił też o najnowszym podejściu do rozwoju miasta, chwalił inwestycje przeprowadzane w gdyńskim porcie, zauważył, że pomimo upadku stoczni, jak się wyraził: „(…) zaczyna się ona odbudowywać.” Przywoływał powstanie w Gdyni Bałtyckiego Parku Nowych Technologii (dodajmy tu: stworzonego dzięki działaniom zwolnionej kilka dni wcześniej Prezes Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej Teresy Kamińskiej – dop. red.).

Wyraził się też dość zagadkowo, powtarzając swe słowa wypowiedziane wcześniej tego dnia w Pucku: „To wszystko są rozwiązania nowoczesne, które mają tworzyć podwaliny pod rozwój przyszłej stoczni. Mamy nadzieję, że Gdynia uzyska efekt, którego chyba wszyscy oczekujemy – efekt synergii dobrej pracy sektora prywatnego, władz samorządowych i władz państwowych. Bo odbudowa wielkiej stoczni i budowa wielkiego portu bez zdecydowanego, silnego i przekonanego wsparcia ze strony państwa nie nastąpi. Wierzę w to, że to wsparcie Gdynia i wszyscy Państwo w najbliższych latach otrzymacie. Wierzę w to, że także przyczynkiem do tego jest odtworzenie Ministerstwa Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej. Odbudowa polskiego potencjału morskiego stanowi jedno z największych wyzwań dla polskiej gospodarki na najbliższe lata.

(Myślę, że trudno do tych słów podejść bez należytej wiedzy – zamiary na dzisiaj oparte są na dość niejasnych przekazach, ale na pierwszy rzut oka zaczyna to wyglądać na małą rewolucję przemysłową w naszym mieście… bo przecież stocznia jest, buduje statki należące do najnowocześniejszych na świecie, a i port świetnie się rozwija… – dop. red.)

Na zakończenie, Prezydent Duda, zwracając się do Prezydenta Szczurka, dodał: „Panie prezydencie, ten gigantyczny aplauz na Pańskie powitanie nie był przypadkiem. Te 90. lat historii miasta, z czego 18 lat to są nieprzerwane Pańskie rządy jako włodarza Gdyni, jako prezydenta miasta. Z całą pewnością ten dynamiczny rozwój w ostatnich latach, te piękne budowle, które tutaj powstają (…) – Pańska rola w tym jest wielka. (…) Składam w imieniu Rzeczypospolitej na Pańskie ręce gratulacje i życzenia dalszego pomyślnego rozwoju miasta.

Muszę tu dodać, że powitanie Prezydenta RP Andrzeja Dudy oklaskami, podczas pojawienia się w sali Teatru Muzycznego, w porównaniu do owacji zgotowanej chwilę później Prezydentowi Wojciechowi Szczurkowi, wydało mi się jakby porównaniem trzaśnięcia drzwiami z uderzeniem pioruna…

Dalej odbyło się przyjęcie w poczet Honorowych Obywateli Miasta Gdynia Ernesta Brylla – pisarza, poety, autora tekstów piosenek, dziennikarza, jednego z twórców odtwarzanego (we fragmencie) na zakończenie uroczystości spektaklu „Kolęda nocka”, którego premiera miała miejsce właśnie w tym teatrze, 18 grudnia 1980 roku.

CSPI1258

Przyznano prestiżowe gdyńskie wyróżnienia – Medale im. Eugeniusza Kwiatkowskiego. Przypadły w udziale: ks. prałatowi Edmundowi Wierzbowskiemu, Andrzejowi Boczkowi i Małgorzacie Sokołowskiej.

CSPI1332

Laudację przeprowadził Wiceprzewodniczący Rady Miasta Gdyni, Pełnomocnik Prezydenta ds. Bezpieczeństwa Andrzej Bień

CSPI1355

Laudację dla Andrzeja Boczka przeprowadziła Wiceprzewodnicząca Rady Miasta, Pełnomocnik Prezydenta ds. sportu Joanna Zielińska

CSPI1405

Zasługi Małgorzaty Sokołowskiej (Oficyna Wydawnicza Verbi Causa) przedstawiła Beata Szadziul – Wiceprzewodnicząca Rady Miasta Gdyni, Przewodnicząca Komisji Polityki Rodzinnej, Pomocy Społecznej i Zdrowia

Było z tej okazji wspólne zdjęcie z Prezydentem RP Andrzejem Dudą.

CSPI1436

Wyróżniono nagrodami „Czas Gdyni” najlepsze gdyńskie inwestycje roku minionego i ich autorów.

I tak, nagrodą główną w kategorii „Architektura” wyróżniono za biurowiec „Enter” (projektu Tomasza Janiszewskiego z Firmy BJK Architekci) – firmę Ekolan Gamma. Wyróżnienie w tej kategorii otrzymał Tomasz Janiszewski (BJK Architekci) oraz Invest Komfort za projekt i realizację budynku „Silver House”.

CSPI1466

Kwiaty odbiera Mieczysław Ciomek – twórca i wieloletni prezes Invest Komfortu

Nagrodę „Czas Gdyni” w kategorii „Inwestycje” otrzymała firma Vastint Poland za budynek biurowy i budynek hotelowy „Gdynia Waterfront”, Śródmieście.
W tej kategorii kapituła zdecydowała się także wyróżnić trzy realizacje: ośrodek konferencyjno-szkoleniowy „Quadrille Conference&Spa”, Przedsiębiorstwo Budowlane „Górski”, Sp. z o. o., Sp. K.; budynek produkcyjno-składowy firmy MOREX, ul. Przemysłowa 5; przebudowa i rozbudowa hali produkcyjno-magazynowo-biurowej oraz przebudowa budynku biurowo-magazynowego Teknos Oliva, ul. Chwaszczyńska 149 (pozwoliłem tu sobie na zacytowanie fragmentu relacji z www.gdynia.pl – dop. red.).

CSPI1505

Prestiżowe odznaczenie, przyznawane za wybitne zasługi na niwie kultury, czyli Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” otrzymał aktor Teatru Miejskiego im. Witolda Gombrowicza w Gdyni Stefan Iżyłowski.

CSPI1534

Zwieńczeniem gdyńskich obchodów stało się przedstawienie (we fragmencie) znanego spektaklu „Kolęda nocka” , w wykonaniu artystów Teatru Muzycznego w Gdyni, wspartego zasadniczo występem specjalnie na tę okazję zaproszonej Krystyny Prońko. Nie mogło przy tym obyć się bez wykonania słynnego „Za czym kolejka ta stoi” przez właśnie Krystynę Prońko w roli głównej.

CSPI1586

CSPI1727

Następnego dnia, po uroczystościach w Pucku i w Gdyni, kapitan ż. w. dr Andrzej Królikowski (na zdjęciu z lewej), dowiedział się, że nie jest już dyrektorem Urzędu Morskiego w Gdyni… Na tym stanowisku zastąpi go kapitan ż. w. Tadeusz Hatalski, do tej pory związany z Narodową Radą Rozwoju przy Prezydencie RP

Tekst i zdjęcia: Cezary Spigarski