Już po raz 49 na pokładzie fregaty „Dar Pomorza” odbyło się tradycyjne, grudniowe posiedzenie Jury Nagród Honorowych „Rejs Roku” i „Srebrny Sekstant”.

W obradach uczestniczyli:

kontradm. Czesław Dyrcz     przewodniczący Jury

Bogusław Witkowski              wiceprezes PZŻ ds. morskich, przew. Kom. Żeglarstwa Morskiego

Zbigniew Stosio                        sekretarz Jury, Sekretarz Generalny PZŻ

Andrzej Radomski                   przedstawiciel Miasta Gdańska

laureaci nagród Rejs Roku z lat ubiegłych:

Krystyna Chojnowska-Liskiewicz

Cezary Bartosiewicz              Grotmaszt Bractwa Kaphornowców

Jerzy Jaszczuk

Hubert Latoś

Roman Paszke

Jerzy Rakowicz

Andrzej Rościszewski

Jerzy Wąsowicz

Jury po analizie przedsięwzięć żeglarskich sezonu 2018, poddało ocenie 11 wypraw, o różnym charakterze, zarówno pod względem skali, charakteru, celów, jak i stopnia żeglarskiej trudności. Nie było tym razem werdyktów jednogłośnych. Dyskutowano merytorycznie i wielokierunkowo praktycznie każdą kandydaturę, pod kątem wartości sportowych, społecznych, edukacyjnych, także promocyjnych, zawierających się w poszczególnych żeglarskich przedsięwzięciach. Uznając, że dwa przedsięwzięcia żeglarskie – Szymona Kuczyńskiego i Mariusza Kopera – rangą i profesjonalną realizacją zasługują na najwyższe oceny, Jury postanowiło przyznać im ex aequo Srebrny Sekstant i Nagrodę Honorową „Rejs Roku 2018”.

Dwie równorzędne Nagrody Honorowe „Rejs Roku 2018” i „Srebrne Sekstanty”

Szymonowi Kuczyńskiemu, który opłynął świat w rejsie non stop trasą wokół Przylądków: Dobrej Nadziei, Leeuwin⁰ i Horn. Jacht „Atlantic Puffin” typu Maxus 22 – nieco ponad sześciometrowy – jest najmniejszym jachtem, na jakim dokonano takiego wyczynu. Żeglarz wystartował z Plymouth 19 sierpnia 2017 roku, tam też zakończył rejs 17 maja 2018 roku zamykając wokółziemską pętlę w 270 dni, 10 godzin i 29 minut, pokonując 29 044 Mm ze średnią prędkością 4,5 węzła. Po minięciu przylądka Horn Szymon musiał uporać się z poważną awarią masztu. Szymon Kuczyński jest trzecim Polakiem, który samotnie opłynął świat bez zawijania do portu. Wcześniej dokonali tego – Henryk Jaskuła („Dar Przemyśla”) i Tomasz Lewandowski („Luka”). Opłynięcie świata w rejsie non stop na tak małym jachcie stawia Szymona Kuczyńskiego w gronie najwybitniejszych współczesnych żeglarzy.

Kpt. Szymon Kuczyński podczas przygotowań do rejsu, 29 lipca 2017 roku

Mariuszowi Koperowi, który wraz z 8-mio osobową załogą na jachcie „Katharsis II” dokonał pierwszego w historii światowego żeglarstwa opłynięcia non-stop kontynentu Antarktydy, całkowicie po antarktycznych wodach.

Trasa dookoła Antarktydy z Kapsztadu do Hobart została oficjalnie zweryfikowana przez sędziów żeglarskich w Kapsztadzie i Hobart oraz przez Radę Światowych Rekordów Żeglarskich (WSSRC) jako rejs o długości 15 853 Mm, zrealizowany non-stop w 102 dni, 22 godziny, 59 minut i 5 sekund. Sama pętla dookoła Antarktydy o długości 10 180 Mm w całości zrealizowana została na południe od 62 stopnia szerokości południowej i domknięta 20.03.2018 roku, w czasie 72 dni i 6 godzin.

Załoga jachtu Katharsis II – (poczytaj też niżej, na końcu tego materiału – 23 listopada 2018 r. Akademia Marynarki Wojennej w Gdyni zorganizowała spotkanie z kapitanem Mariuszem Koperem i jego załogą)

Jednocześnie wyczyn załogi Katharsis II został uznany jako Światowy Rekord Guinnessa w kategorii: „Pierwsze okrążenie Antarktydy jachtem żaglowym na południe od 60 równoleżnika południowego”. Tak blisko kontynentu, non-stop i w takim tempie nie opłynął Antarktydy jeszcze nikt.

Drugą Nagrodą Honorową „Rejs Roku 2018”

Jury przyznało kapitanowi Ryszardowi Wojnowskiemu, który na jachcie „Lady Dana 44” zorganizował wielką, etapową wyprawę dookoła świata oraz za oba kręgi polarne z pokonaniem Przejścia Północno – Wschodniego (powtórnie – tym razem ze wschodu na zachód). Kapitan Wojnowski osobiście prowadził wyprawę na wodach antarktycznych oraz nieprzerwanie z Kiribati na Kamczatkę, przez Cieśninę Beringa, Przejście Północno-Wschodnie do Archangielska i przez Kanał Białomorski na Bałtyk.

Trzecią Nagrodę Honorową „Rejs Roku 2018”

przyznano kapitanowi Eugeniuszowi Moczydłowskiemu za realizację kolejnego arktycznego badawczego projektu, tym razem na trasie: Gdańsk, Helgeroa, Egersund, Longyearbyen, Ny-Alesund, Bodo, Egersund, Helgeroa, Gdańsk. Podczas 100 dni żeglugi osiągnięto maksymalną szerokość 81°56’N, realizując badania m.in. dryfu w polu lodowym prądu Wschodnio-Grenlandzkiego. Unikatowe rejsy „Magnusa Zaremby” to swoisty powrót do pierwotnej, utylitarnej formy wykorzystania statków żaglowych.

Jury postanowiło także wyróżnić kolejne żeglarskie projekty:

kpt. Krzysztof Kamiński startując na jachcie „Husaria” wygrał klasę Section 2 w 110 edycji największych, prestiżowych słodkowodnych regat Chicago – Mackinac;

oraz dwie wokółziemskie wyprawy: kpt. Mateusza Stodulskiego, który spełnił marzenia realizując rodzinny rejs na jachtach „Sputnik” II i III i kpt. Wojciecha Malejkę za załogową wyprawę na s/y „Wassyl”.

Specjalnym wyróżnieniem „REJSU ŻYCIA”

Jury postanowiło ponadto uhonorować odchodzącego na emeryturę dyrektora Narodowego Muzeum Morskiego w Gdańsku dr inż. Jerzego Litwina za wiele lat dokonań, realizowania misji i pasji na polu zachowania i popularyzacji morskich dokonań naszego kraju. 

Przyznano także tradycyjne nagrody specjalne:

Nagrodami specjalnymi Polskiego Związku Żeglarskiego wyróżniono:

dr inż. Jerzego Litwina za trudną do przecenienia opiekę nad historią, osiągnięciami i materialnymi śladami polskiego żeglarstwa morskiego

Krzysztofa Kamińskiego, zasłużonego działacza polonijnego żeglarstwa, byłego komandora najstarszego klubu polonijnego – Joseph Conrad Yacht Club, komandora Polish Yachting Association of North America (PYA NA), współorganizatora wielu żeglarskich przedsięwzięć popularyzatorskich, uczestnika regat, w których startuje zawsze pod polską banderą i z polską załogą.

Nagrodą Specjalną Prezydenta Miasta Gdańska „Bursztynową Różą Wiatrów” uhonorowano:

FUNDACJĘ GDAŃSKĄ – za innowacyjność, wysoki poziom realizacji oraz konsekwentne budowanie marki międzynarodowego zlotu żaglowców BALTIC SAIL jako morskiej wizytówki Gdańska oraz wiele innych przedsięwzięć popularyzujących tradycję i kulturę morską.

Nagrodą Grotmaszta Bractwa Kaphornowców im. kpt. Aleksandra Kaszowskiego uhonorowano:

LIGĘ MORSKĄ I RZECZNĄ w setną rocznicę powstania, uznając ponadczasowe zasługi Ligi i jej członków (w tym najwybitniejszych budowniczych morskiej Polski) w rozwijaniu morskiej tożsamości Polaków na chwałę biało-czerwonej bandery.

WERDYKT JURY NAGRÓD Rejs Roku 2018:

„Srebrny Sekstant” i I Nagroda Honorowa „Rejs Roku 2018”

Szymon Kuczyński – samotny rejs dookoła świata bez zawijania do portów na niewielkim jachcie

Mariusz Koper – opłynięcie Antarktydy trasą poniżej 62⁰ S

 

II Nagroda Honorowa „Rejs Roku 2017”

Ryszard Wojnowski – organizacja wokółziemskiej wyprawy poza oba kręgi polarne i pokonanie Przejścia Północno-Wschodniego

 

III Nagroda Honorowa „Rejs Roku 2017”

Eugeniusz Moczydłowski – za arktyczną wyprawę badawczo-eksploracyjną

 

Honorowe Wyróżnienia „Rejs Roku 2017”

Krzysztof Kamiński – zwycięski udział w regatach Chicago – Mackinac;

Mateusz Stodulski za wieloetapowe

Wojciech Malejka wyprawy dookoła świata

 

Wyróżnienie REJS ŻYCIA – Jerzy Litwin

 

Nagroda Specjalna Polskiego Związku Żeglarskiego

Krzysztof Kamiński – za działalność na rzecz żeglarstwa polonijnego

Jerzy Litwin – opiekę na historią i tradycjami polskiego żeglarstwa morskiego

 

Nagroda Specjalna Prezydenta Miasta Gdańska „Bursztynowa Róża Wiatrów”

Fundacja Gdańska – za rosnącą rangę międzynarodowych zlotów Baltic Sail

 

Nagroda Grotmaszta Bractwa Kaphornowców im. kpt. Aleksandra Kaszowskiego

Liga Morska i Rzeczna w stulecie działalności na rzecz budowy tożsamości morskiej Polaków

 

Tradycyjnie w Komunikacie Rejsu Roku uwzględniamy werdykt Kolegium Redakcyjnego przyznającego doroczną

Nagrodę Magazynu Sportów Wodnych „ŻAGLE”

wyróżniającą rejsy morskie na małych jachtach. Laureatem został Szymon Kuczyński za samotny rejs non stop dookoła świata jako przykład doskonałej praktyki oceanicznej. Kapitan i jacht zdali najtrudniejszy z możliwych egzaminów. Szymon może być dla wielu młodych żeglarzy doskonałym przykładem na to, że doświadczenie, dobre przygotowanie, niezwykła wytrzymałość oraz determinacja, pozwalają realizować tak ambitne przedsięwzięcia.

Zdobywcy Głównych Nagród Honorowych „Rejs Roku – Srebrny Sekstant”

1970 – 2018

1970

kpt. Andrzej Rościszewski – opłynięcie Islandii na s/y Śmiały”

1971

kpt. Dariusz Bogucki – rejs na Spitsbergen i Jan Mayen na s/y „Mestwin”

1972

kpt. Bogdan Olszewski – rejs do Murmańska na s/y „Alf”

1973

kpt. Krzysztof Baranowski – pierwsze polskie samotne opłynięcie globu ziemskiego wokół przylądka Horn na s/y „Polonez”

1974

kpt. Zygfryd Perlicki, s/y „Copernicus” i kpt. Zdzisław Pieńkawa, s/y „Otago”

– za udział w pierwszych, w historii  żeglarstwa, załogowych regatach wokółziemskich

1975

kpt. Richard Konkolski – samotny rejs dookoła świata na s/y „Nike”

1976

kpt. Kazimierz Jaworski – zdobycie II miejsca w klasie Jester w Transatlantyckich Regatach Samotnych Żeglarzy na trasie Plymouth – Newport na s/y „Spaniel”

1977

kpt. Kazimierz Jaworski – zdobycie II miejsca na s/y „Spanielek”

 w Transatlantyckich Regatach Samotnych Żeglarzy na mini jachtach

1978

kpt. Krystyna Chojnowska – Liskiewicz – pierwszy na świecie samotny rejs kobiety dookoła świata na s/y „Mazurek”

1979

kpt. Jerzy Rakowicz – zwycięstwo w regatach samotnych żeglarzy

 na trasie Falmouth – Azory – Falmouth na s/y „Spaniel”

1980

kpt. Henryk Jaskuła – samotny rejs dookoła świata bez zawijania do portów

z Gdyni do Gdyni wokół przylądka Horn na s/y „Dar Przemyśla”

1981

kpt. Wojciech Wierzbicki – pierwsze polskie opłynięcie arktycznego archipelagu Svalbard na s/y „Gedania”

1982

kpt. Ryszard Wabik – rejs do Ameryki Południowej z opłynięciem

 przylądka Horn na s/y „Wojewoda Koszaliński”

1983

kpt. Michał Szafran – rejs dookoła świata na s/y „Nasz Dom”

1984

kpt. Andrzej Urbańczyk – samotny rejs dookoła świata na s/y „Nord IV”

1985

kpt. Wojciech Jacobson – rejs z Le Havre przez Kanał Panamski

do Vancouver na s/y „Vagabond”

1986

kpt. Ryszard Wabik – wyprawa dookoła świata szlakiem W. Wagnera na s/y „Tropiciel”

1987

kpt. Bogdan Marciniak – rejs do Australii wokół przylądka Dobrej Nadziei na s/y „Asterias”

1988

kpt. Wojciech Jacobson, kpt. Janusz Kurbiel, kpt. Ludomir Mączka – pierwsze pokonanie arktycznego Przejścia Północno-Zachodniego (kier. W > E) na s/y „Vagabond”

1989

kpt. Wojciech Ogrzewalski – transoceaniczne regaty na jachtach „Futuro” i „Barakuda”

1990

kpt. Jan Ludwig – rejs dookoła świata na s/y „Zawisza Czarny”

1991

kpt. Janusz Kurbiel – dwukrotne opłynięcie Spitsbergenu na s/y „Vagabond 3”

1992

    kpt. Wojciech Skórski – transatlantycki rejs na s/y „Agnessa”

1993

kpt. Jan Pinkiewicz – arktyczny rejs na s/y „Dar Świecia”

1994

kpt. Tadeusz Jakubowski – rejs dookoła świata na s/y „White Eagle”

1995

kpt. Jerzy Radomski – za wielką żeglarską włóczęgę w latach 1978 – 1995

na s/y „Czarny Diament” po wszystkich oceanach

1996

kpt. Mieczysław Siarkiewicz – opłynięcie Spitsbergenu na s/y „Barlowento”

1997

kpt. Roman Paszke – zdobycie Admiral’s Cup 97 na s/y „MK Cafe”

1998

kpt. Andrzej Armiński – za doskonałą postawę w regatach

 EXPO’98 Round the World Rally na s/y „Mantra 3”

1999

kpt. Lech Kosakowski – samotny rejs Dunajem, Morzem Czarnym

 i Śródziemnym przez Atlantyk do Miami na s/y „Nona”

2000

kpt. Jerzy Wąsowicz – wielki rejs do obu Ameryk wokół przylądka Horn na s/y „Antica”

2001

kpt. Roman Paszke – za znakomitą postawę w wokółziemskich regatach jachtów wielokadłubowych The Race 2000 na s/y „Warta – Polpharma”

2002

kpt. Wacław Strusiński – harcerska wyprawa na wody Spitsbergenu na s/y „Alefant”

2003

kpt. Jacek Wacławski – rejs na s/y „Stary” wokół przylądka Horn z dotarciem

do antarktycznej stacji polarnej PAN na Wyspie Króla Jerzego

2004

kpt. Przemysław Mączkowski – arktyczna wyprawa wokół Spitsbergenu, następnie dotarcie do wysp Archipelagu Franciszka Józefa na s/y „Politechnika”

2005

kpt. Barbara Królikowska – wielki rodzinny rejs dookoła świata na s/y „Karolka”

2006

kpt. Jacek Wacławski oraz Dominik Bac, Sławomir Skalmierski, Tomasz Szewczyk –

za pokonanie na s/y „Stary” Przejścia Północno-Zachodniego.

kpt. Tadeusz Natanek – za pokonanie na s/y „Nekton” Przejścia Północno – Zachodniego

2007

kpt. Jarosław Kaczorowski – za udany start na jachcie „Allianz.pl” w oceanicznych regatach samotnych żeglarzy  Transat 6.50

2008

kpt. Tomasz Lewandowski – za  rejs na jachcie „Luka” dookoła świata bez zawijania do portów najtrudniejszą trasą ze wschodu na zachód

2009

kpt. Joanna Pajkowska – za rejs na jachcie „Mantra Asia” – najszybszy i drugi kobiecy  samotny rejs dookoła świata pod polską banderą.

2010

kpt. Jerzy Radomski – za trwającą 32 lata wyprawę po wszystkich oceanach,

na s/y „Czarny Diament”

2011

kpt. Zbigniew Gutkowski – za znakomity start i zajęcie II miejsca w etapowych regatach wokółziemskich samotnych żeglarzy Velux 5 Oceans na s/y „Operon Racing”

2012

kpt. Tomasz Cichocki – za samotny rejs dookoła świata na s/y „Polska Miedź”

2013

kpt. Ryszard Wojnowski – za pierwsze w historii polskiej bandery sportowej pokonanie Przejścia Północno-Wschodniego na s/y „Lady Dana 44”

2014

kpt. Ryszard Wojnowski – za pokonanie Przejścia Północno – Zachodniego na s/y „Lady Dana 44”, równoznaczne z zamknięciem pętli wokół Bieguna Północnego

2015

kpt. Piotr Kuźniar – za rekordową południową żeglugę po antarktycznym Morzu Rossa oraz pokonanie Przejścia Północno-Zachodniego na s/y „Selma Expeditions”

2016

kpt. Szymon Kuczyński – za samotny rejs dookoła świata na s/y „Atlantic Puffin”

2017

Kpt. Joanna Pajkowska – za zwycięski start, wraz z Uwe Rottgeringiem,  na s/y „Rote 66”, w transatlantyckich regatach „Twostar 2017”

2018

kpt. Szymon Kuczyński – za samotny rejs non-stop dookoła świata na s/y „Atlantic Puffin” oraz

kpt. Mariusz Koper – za opłynięcie Antarktydy poniżej 60° S na s/y „Katharsis II”

 

Przesłanie twórców „Rejsu Roku”:

„Ustanawiając nagrodę „Rejs Roku”, pragniemy nadać szerszy rozgłos śmiałym polskim wyprawom jachtowym, pragniemy usatysfakcjonować najlepsze kluby żeglarskie, najśmielszych w danym sezonie kapitanów i ich załogi, pragniemy jachtom, których nazwy już dziś weszły do kronik polskiego żeglarstwa morskiego, dodać nowego splendoru, pragniemy wreszcie stworzyć nowy bodziec do następnych śmiałych wypraw, aby pokazywać światu biało-czerwoną banderę.”

„REJS ROKU – SREBRNY SEKSTANT”

Historia „Rejsu Roku” to w praktyce historia całego polskiego żeglarstwa morskiego od roku 1970. Listy laureatów, to kompletne listy najwybitniejszych polskich żeglarzy, którzy kiedykolwiek pojawili się na morzach.

49 lat „Rejsu Roku” to w statystycznym skrócie, uwzględniającym tylko laureatów głównych nagród – „Srebrnego Sekstantu” –

45 jachtów, 47 kapitanów, w tym dziewięcioro uhonorowanych dwukrotnie, 19 wypraw dookoła świata, 15 rejsów polarnych, 12 startów w oceanicznych regatach, 3 kobiety, 4 żeglarzy polonijnych na najwyższym podium, 1 katamaran („Warta Polpharma”) i 1 jacht trójmasztowy („Zawisza Czarny”).

Inspiracja

Wszystko zaczęło się od Leonida Teligi, który w 1969 roku zakończył w Casablance swój, wymarzony od chłopięcych lat, wielki rejs dookoła świata. Jako pierwszy Polak i, jak lubiła podkreślać ówczesna prasa, „pierwszy Słowianin”.

Grupa dziennikarzy ówczesnego „Głosu Wybrzeża”, entuzjastów żeglarstwa, zorganizowała Telidze cykl spotkań na Pomorzu. Wielkie ich powodzenie podsunęło red. Tadeuszowi Jabłońskiemu myśl specjalnego honorowania kolejnych rejsów polskiej bandery sportowej. Wraz z redaktorami Zenonem Gralakiem i Kazimierzem Kołodziejem opracowali pierwszy regulamin dorocznych nagród za najwybitniejsze osiągnięcia naszych żeglarzy morskich – tak narodził się „Rejs Roku”. Minister żeglugi Jerzy Szopa poparł redakcyjną inicjatywę i ufundował główną nagrodę – odtąd pierwszym, wręczany jest „Srebrny Sekstant”.

Pionierzy

Pierwszym laureatem został kpt. Andrzej Rościszewski, który na jachcie „Śmiały” opłynął, w pionierskim rejsie z zachodu na wschód, Islandię. Warszawski adwokat jest reprezentantem licznej rodziny polskich żeglarzy zafascynowanych północnymi akwenami. Uhonorowano także Aleksandra Kaszowskiego z Bydgoszczy za pierwsze polskie przepłynięcie Pentland Firth na s/y „Euros” i Teresę Remiszewską z Gdyni za pierwszy samotny rejs kobiecy po Bałtyku na s/y „Zenit”.

Poza północny krąg polarny popłynęli także laureaci „Rejsu Roku” w kolejnych dwóch latach. Spitsbergen i Jan Mayen Dariusza Boguckiego oraz harcerska wyprawa „Alfa” pod Bogdanem Olszewskim do Murmańska.

Kaphornowcy

Rok 1973 to wielkie rejsy oceaniczne polskich jachtów i potrójny atak naszych żeglarzy na osławiony Przylądek Horn. Pierwszym był Krzysztof Baranowski na „Polonezie”. Żeglarz w tymże roku zakończył swą wielką wyprawę dookoła świata, zapoczątkowaną rok wcześniej udziałem w transatlantyckich regatach samotnych żeglarzy.

Kolejno trawers Hornu pokonały bydgoski „Euros” i warszawski „Konstanty Maciejewicz”. Ten ostatni, jako pierwszy pod polską banderą, ze wschodu na zachód – przeciw wiatrom i prądom. Jury „Rejsu Roku” nie miało wątpliwości, komu przyznać najwyższe trofea. „Srebrny Sekstant” przypadł Krzysztofowi Baranowskiemu, drugie miejsce podzielili kapitanowie „Eurosa” na kolejnych etapach rejsu – Aleksander Kaszowski i Henryk Jaskuła.

Trzecim laureatem została załoga „Konstantego Maciejewicza”. Ani słowa o kapitanie. Tajemnica tkwi w uroku tamtych czasów. Kapitan Tomasz Zydler, który poprowadził atak na Horn i w drodze powrotnej doprowadził jacht do Kanału Kilońskiego, nie zamierzał wracać do peerelowskiego raju. „Wybrał wolność” jak to się wtedy mówiło. Natychmiast trafił na cenzuralny indeks, jego nazwisko na lata wypadło z żeglarskich zestawień. Dziś lista tych, którzy oglądali od południa groźną skałę, z pokładów kilkudziesięciu już jednostek żaglowych, liczy ponad 600 nazwisk.

Pierwsi na wielkim kręgu

Pierwszym Polakiem był Leonid Teliga i jego „Opty”, w 1973 roku wielka pętlę zamknął Krzysztof Baranowski na „Polonezie”. W gronie znakomitych żeglarzy, wyjątkową pozycję zajmuje wyczyn Krystyny Chojnowskiej – Liskiewicz, która jako pierwsza kobieta na świecie, opłynęła samotnie na jachcie „Mazurek” glob ziemski, kończąc swą wyprawę w 1978 roku na Motławie. W dwa lata później Henryk Jaskuła na „Darze Przemyśla”, jako pierwszy Polak i jeden z pierwszych żeglarzy w historii światowego jachtingu, opłynął glob ziemski bez zawijania do portów na trasie Gdynia – Gdynia. Pierwszym rodakiem który opłynął dookoła świat bez zawijania do portów najtrudniejszą trasą ze wschodu na zachód był kpt. Tomasz Lewandowski – „Srebrny Sekstant 2008” za rejs na jachcie „Luka”. Ostatnio do grona polskich wokółziemskich żeglarzy dołączył Szymon Kuczyński, laureat „Rejsu Roku 2016”.

Na regatowych trasach

Polskie żeglarstwo obecne było na największych ówcześnie światowych imprezach. Zygfryd Perlicki na „Copernicusie” i Zdzisław Pieńkawa na „Otago” reprezentowali polską banderę podczas pierwszych w historii światowego jachtingu załogowych wokółziemskich regatach szlakiem windjammerów – XIX wiecznych, największych, najszybszych i ostatnich żaglowców handlowych w historii. Obaj kapitanowie otrzymali „Srebrne Sekstanty”.

„Srebrny Sekstant 1976” przypadł Kubie Jaworskiemu za znakomity wynik w transatlantyckich regatach samotnych żeglarzy. Powtórzył on sukces w kolejnym starcie w regatach przez Atlantyk Odnotowano wyczyny regatowe, m.in. Romana Paszke, którego załoga startująca na „Mk Cafe” w Admiral’s Cup 97 walnie przyczyniła się do zdobycia tego prestiżowego, zespołowego trofeum, później start w milenijnych The Race 2000 na „Warcie Polpharmie”, walka Jarka Kaczorowskiego ścigającego się z najlepszymi na trasie Mini Transat, czy spektakularny sukces Zbigniewa Gutkowskiego w regatach Velux 5 Oceans.

Wokół biegunów

Pierwszym polskim żeglarzem, który próbował w 1975 roku sforsować Przejście Północno-Zachodnie był Dariusz Bogucki na specjalnie zaprojektowanym jachcie „Gedania”. Jednak polityka przeszkodziła wówczas w realizacji śmiałego zamiaru. Kanadyjczycy nie zezwolili na żeglugę jachtu z komunistycznego kraju wokół swoich północnych brzegów. Bogucki próbując mimo tego szczęścia na północy, został uprzejmie acz stanowczo zawrócony z trasy. Wyprawa w założeniu wokół obu Ameryk, zamieniła się w rejs poza oba kręgi polarne, docierając ówcześnie najdalej na północ i południe. Plan Dariusza Boguckiego udało się zrealizować dopiero w 2011 roku bydgoskim żeglarzom prowadzonym przez Bronisława Radlińskiego na jachcie „Solanus”.

A pionierskie pokonanie tej ekstremalnie trudnej trasy, przez francusko-polską wyprawę jachtu „Vagabond” w 1988 roku, uhonorowano trzema „Sekstantami”, przyznanymi kolejnym kapitanom wyprawy – Januszowi Kurbielowi, Wojciechowi Jacobsonowi i Ludomirowi Mączce. Główną nagrodę zdublowano za pokonanie Przejścia Północno-Zachodniego. także w roku 2006, kiedy to uhonorowano nią kapitanów jachtów „Stary” i polonijnego „Nektona”.

Do polarnych pionierskich wyczynów lata 2013/2014 dopisały kolejne sukcesy – pierwsze polskie pokonanie Przejścia Północno-Wschodniego oraz w kolejnym sezonie Północno-Zachodniego równoznaczne z zamknięciem okołobiegunowej pętli przez kpt. Ryszarda Wojnowskiego na jachcie „Lady Dana 44”. Dwa wybitne rejsy s/y „Selma Expeditions”, zrealizowane w jednym roku przez kpt. Piotra Kuźniara na wodach Antarktyki i Arktyki, to z kolei wizytówka sezonu 2015.

Kapitan Joanna Pajkowska, laureatka Rejsu Roku 2017, to jedna z najwybitniejszych postaci polskiego żeglarstwa morskiego. A jej start i zwycięstwo w transatlantyckich regatach dwuosobowych załóg „Twostar 2017” (wraz z Uwe Rottgeringiem) to znaczące osiągnięcie zasługujące na uhonorowanie i miejsce na kartach historii polskiego żeglarstwa.

Rok 2018 – Stulecia Odzyskania Niepodległości – polscy żeglarze zaakcentowali wieloma wybitnymi wyprawami – wyjątkowo dwie z nich, o randze międzynarodowej, Jury uhonorowało najwyższymi trofeami – Srebrnymi Sekstantami. Samotny rejs dookoła świata bez zawijania do portów Szymona Kuczyńskiego i ekstremalna wyprawa dookoła lodowego kontynentu Antarktydy Mariusza Kopera uznano Rejsami Roku 2018.

To tylko skrót – szkic sygnalizujący obszerność dorobku zapisanego w historii polskiego żeglarstwa morskiego akcentowanego w tradycyjnym terminie nagrodami „Rejsu Roku”.

Aleksander Gosk, koordynator projektu „Rejs Roku – Srebrny Sekstant”

Zdjęcia i komentarz: Cezary Spigarski

* * *

Katharsis II. Wyprawa Dookoła Antarktydy na południe od 60°S

SPOTKANIE Z REKORDZISTAMI GUINNESSA

23 listopada 2018 r. w Akademii Marynarki Wojennej odbyło się spotkanie z kapitanem Mariuszem Koperem i załogą jachtu Katharsis II, która jako pierwsza na świecie opłynęła w rejsie non stop Antarktydę poniżej 60 stopnia szerokości geograficznej południowej. Ustanowiła tym samym rekord świata i rekord Guinnessa. Spędziła 102 dni na najzimniejszym akwenie świata, walcząc ze sztormowymi wiatrami Oceanu Południowego i antarktycznymi lodami.

Antarktyczny rejs „Katharsis II” rozpoczął w Kapsztadzie 23 grudnia 2017 roku i do zakończenia w Australii trwał 102 dni, 22 godziny, 59 min i 5 sek. (6 kwietnia 2018 r), przy czym okrążenie Antarktydy zostało aktualnie oficjalnie zweryfikowane jako trwające 72 dni i 6 godzin.

Trasa rejsu „Katharsis II” wyniosła łącznie 15 853 mile morskie (29 360 km), w tym sama pętla antarktyczna to 10 180 mil morskich (18 853 km). Celem wyprawy kpt. Mariusza Kopera i jego ośmioosobowej załogi (Tomasz Grala, Hanna Leniec, Michał Barasiński, Magdalena Żuchelkowska, Wojtek Małecki, Ireneusz Kamiński, Piotr Kukliński, Robert Kibart) było okrążenie Antarktydy jachtem żaglowym bez zawijania do portów i jak najbliżej kontynentu.

W składzie załogi był przedstawiciel Akademii Marynarki Wojennej w Gdyni – ppor. mar. Ireneusz Kamiński

Podczas rejsu okrążenie Antarktydy zostało zrealizowane w całości na południe od 62. stopnia szerokości geograficznej południowej. Wyjątkowy wyczyn polskich żeglarzy został oficjalnie odnotowany w światowym rejestrze osiągnięć żeglarskich WSSR (certyfikat nr 54) oraz Księdze Rekordów Guinnessa.

Podczas spotkania w AMW kpt. Mariusz Koper razem z uczestniczącą w tym rejsie Hanną Leniec opowiadali o przygotowaniach, przebiegu rejsu, o nie zawsze sprzyjającej aurze, ale i o pięknych widokach, które dokumentowali na bieżąco pokazem zdjęć oraz o przywitaniu na końcu w słynnym australijskim Hobart

Mariusz Koper bakcyla żeglarskiego złapał w połowie lat dziewięćdziesiątych w Kanadzie. Żeglarską edukację rozpoczął w Humber College Yacht Club. Po zakupie pierwszego jachtu s/y Katharsis Mariusz Koper zdecydował się na wypłynięcie w rejs dookoła świata. Rejs został podzielony na 23 etapy. Jacht wraz z Mariuszem i kolejno  zmieniającą się załogą – odwiedził 40 państw, pokonując 39 000 mil morskich. Po siedmiu latach, w maju 2009 roku dotarł do Aten, gdzie zamknął pętlę dookoła świata.

W sierpniu 2009 roku Mariusz Koper odebrał ze stoczni swój nowy jacht – Oyster 72, który został ochrzczony w Gdańsku, jako s/y Katharsis II. Pierwszą poważną próbą dla nowej załogi tego 22-metrowego jachtu były regaty Atlantic Rally for Cruisers (ARC 2009). Katharsis II przypłynął Atlantyk, jako pierwszy w swojej klasie. Od tamtej pory zorganizował i przeprowadził wiele rejsów, w tym między innymi wokół obu Ameryk, wokół Nowej Zelandii, ścigał się także w 70. edycji regat Rolex Sydney – Hobart. Wszystkie dotychczasowe wyprawy pozwoliły kapitanowi zorganizować i przeprowadzić pionierski rejs wokół Antarktydy. Mariusz Koper do kwietnia 2018 roku przepłynął ponad 160 000 mil morskich.

Materiały i zdjęcia źródło: „Katharsis II. Wyprawa Dookoła Antarktydy na południe od 60°S”

Zajrzyj też na stronę Katharsis II – kliknij

Zdjęcia i komentarz: Cezary Spigarski